Επισκεφθείτε το Αγαθονήσι για να απολαύσετε την θάλασσα, το γαλήνιο περιβάλλον αλλά και για να ζήσετε από κοντά την αυθεντική Ελληνική νησιώτικη ζωή. Η ήσυχη ζωή του νησιού, η φιλοξενία των κατοίκων, η καθαρότητα των παραλιών και οι πολλές φυσικές ομορφιές ικανοποιούν και τον πιο απαιτητικό επισκέπτη. Τα φρέσκα ψάρια, η νόστιμη φάβα (φλισκουκούδι) και το ντόπιο κρασί αξίζει κανείς να τα δοκιμάσει στις γραφικές, δίπλα στο κύμα, ταβερνούλες.

Το Αγαθονήσι είναι σήμερα αυτόνομη κοινότητα με 150 περίπου κατοίκους που ασχολούνται με την κτηνοτροφία, το ψάρεμα, τις ιχθυοκαλλιέργειες και υποτυπώδως με την γεωργία. Επισκεφθείτε το νησί το Πάσχα για να δοκιμάσετε το παραδοσιακό γεμιστό με ρύζι αρνάκι, και φροντίστε να βρεθείτε εκεί στις 23 Αυγούστου για να χορέψετε και να γλεντήσετε με τους ντόπιους στο πανηγύρι της Παναγίας.

Στο Αγαθονήσι μπορεί να πάει κανείς εύκολα καθώς έχει καθημερινή επικοινωνία το καλοκαίρι με Λέρο, Πάτμο, Λειψούς, Σάμο και Χίο. Το Αγαθονήσι αποτελείται από τρεις οικισμούς, τον Αγ. Γεώργιο, που είναι και το λιμάνι, το Μεγάλο και το Μικρό χωριό. Το Μεγάλο Χωριό είναι ο μεγαλύτερος και αρχαιότερος οικισμός του νησιού, αθέατος από τη θάλασσα για να προστατεύει τους κατοίκους από τις πειρατικές επιδρομές. Αρχιτεκτονική ιδιατερότητα του είναι ο πέτρινος τοίχος γύρω από τα σπίτια με μεγάλες πόρτες-εισόδους στον οικισμό.

Οι άλλοι δύο οικισμοί, το Μικρό Χωριό και ο Άγιος Γεώργιος αριθμούν μόλις 15 κατοίκους ο καθένας. Το Αγαθονήσι μαζί με τα γειτονικά νησιά, εντάσσεται στην προστατευόμενη περιοχή NATURA 2000 ως πολύτιμο καταφύγιο σπάνιων πουλιών. Γύρω από το νησί κρύβονται πέντε σπήλαια, που οι κάτοικοι χρησιμοποιούσαν σαν καταφύγια από την απειλή των πειρατών.

ΙΣΤΟΡΙΑ

Το Αγαθονησι κατά την αρχαιότητα σύμφωνα με τους αρχαίους ιστορικούς, συγγραφείς και γεωγράφους ονομαζόταν ΥΕΤΟΥΣΣΑ. Ο Θουκυδίδης το ονομάζει Τραγαία, ο Στράβων Τραγαίαι νήσοι - καθώς το συμπεριλαμβάνει μαζί με τα παρακείμενα νησιά και βραχονησίδες που το περιβάλλουν (Κουνελονήσι, Κατσαγάνι, Νερονήσι, Στρογγυλή, Πίττα κ.α.) - ο Πλούταρχος το αναφέρει ως Τραγιά και ο Στέφανος Βυζαντινός Τραγαιαί. Το όνομά του, κατά την πιθανότερη εκδοχή, σημαίνει νησί με αγκάθια (Αγκαθονήσι) και ως Agatonissi το αναφέρουν οι περιηγητές.

Η σημερινή ονομασία του που χρησιμοποιείται τα τελευταία πενήντα περίπου χρόνια και το κείμενο της μετονομασίας του νησιού το υπόγραψαν όλοι οι κάτοικοι. Κατά την προελληνική περίοδο πρώτοι κάτοικοι της Τραγαίας (Αγαθονήσι) ήταν οι Κάρες. Κατά τους ιστορικούς χρόνους κατοικείται από Δωριείς οι οποίοι εκδιώχθηκαν με τη σειρά τους από τους ίωνες της Μιλήτου. Αυτό φαίνεται από τα λείψανα αρχαιοτάτων κτισμάτων και οικισμών των περιόδων αυτών.

Η Τραγαία ήταν πατρίδα του περιπατητή φιλοσόφου Θεογίτου του Τραγαιώτη, που υπήρξε μαθητής του Αριστοτέλη και δίδαξε στην περιπατητική φιλοσοφική σχολή της Αθήνας. Λόγω της γεωγραφικής θέσης του νησιού οι κάτοικοί του έγιναν μάρτυρες πολλών ναυμαχιών. Το 494 π.Χ. είδαν τη ναυμαχία της Λάδης μεταξύ του περσικού στόλου του Δαρείου και των επαναστατών Ιώνων βοηθούμενων από Αιολείς. Το 74 π.Χ., όπως μας λέει ο Πλούταρχος, ο Αυτοκράτορας της Ρώμης Ιούλιος Καίσαρ, πλέοντας από την Ιταλία προς τη Μικρά Ασία, πιάστηκε από πειρατές της Τραγαίας και μεταφέρθηκε στη νησίδα Φαρμακονήσι, όπου και κρατήθηκε. Το νησί γίνεται κτήμα του Βυζαντινού κράτους.

Λόγω της καθαρότητας της Ελληνικής γλώσσας καθώς και από τα πολλά βυζαντινά ευρήματα, βγάζουμε το συμπέρασμα ότι οι σημερινοί κάτοικοι ίσως είναι απόγονοι πολιτικών βυζαντινών εξορίστων. Το 1087 το νησί περιέρχεται στη δικαιοδοσία της Πάτμου όταν με το χρυσόβουλο ο Όσιος Χριστόδουλος γίνεται κάτοχος των νησιών και κτίζει τη Μονή της Πάτμου. Η κατοίκηση του νησιού δεν ήταν πάντα συνεχής για αυτό και μέχρι τον 14ο αιώνα ήταν κρησφύγετο ληστοπειρατών.

Το 1522 μαζί με τα άλλα Δωδεκάνησα περιέρχεται στην κυριαρχία των Τούρκων. Στις 29 Απριλίου του 1912 οι Ιταλοί διαδέχονται τους τούρκους. Στις 8-9-1943 οι Γερμανοί καταλαμβάνουν το νησί που προσωρινά είχε ελευθερωθεί. Στις 7 Μαρτίου του 1948 γίνεται η επίσημη ενσωμάτωση με την Ελλάδα. Το 1954 το Αγαθονήσι γίνεται αυτόνομη κοινότητα, μέχρι τότε άνηκε διοικητικά στην Πάτμο.