ΜΟΡΦΟΛΟΓΙΑ - ΕΛΛΑΔΑ

Μορφολογία του εδάφους της Ελλαδας

Η Ελλάδα ως χερσόνησος είναι περιζωμένη από θάλασσα. Το βασικό γνώρισμα της είναι ο πλούσιος διαμελισμός των παραλίων της και πολλά νησιά της. Πραγματικά, τα παράλια της χώρας μας είναι δαντελωτά. Έχουν κόλπους, όρμους, χερσονήσους, ακρωτήρια και νησιά σε τέτοια αναλογία, που δεν τη συναντάμε σε άλλη χώρα.
Το μήκος των ακτών της Ελλάδας είναι 15.020 χιλιόμετρα. Βέβαια, το μήκος λογαριάζεται ευθύγραμμα. Υπολόγισαν, πως αν θελήσει κανένας να περιπλεύσει από κοντά όλα τα ελληνικά παράλια, περνώντας από όλους τους κόλπους, τους όρμους και τους κάβους, θα έκανε διαδρομή μεγαλύτερη από αυτήν, που χρειάζεται να κάμει ένα πλοίο, το οποίο ταξιδεύει κατευθείαν από τον Πειραιά στη Νέα Υόρκη.

Θάλασσες

Η Ελλάδα με τα νησιά της βρέχεται από τη Μεσόγειο. Σχηματίζονται τα εξής πελάγη: Ιόνιο, Μυρτώο, Αιγαίο, Θρακικό, Ικάριο, Κρητικό, Καρπάθιο και Λιβυκό.

Νησιά


Μεγάλα και μικρά νησιά (3000) είναι διάσπαρτα, σε όλα τα πελάγη μας, που πλαισιώνουν και ομορφαίνουν τον ηπειρωτικό χώρο. Τα πιο πολλά βρίσκονται στο Αιγαίο Πέλαγος ( Ροδος Κως Χιος Σαμος ) . Συνολικά, Υπάρχουν 151 νησιά, που κατοικούνται. Πολλά άλλα μικρά ξερονήσια είναι ακατοίκητα και έχουν έκταση 348 τ. χλμ. Τα μεγαλύτερα νησιά είναι η Κρητη, η Εύβοια και η Ροδος. Τα νησιά τα εντάσουμε σε μεγαλύτερα συμπλέγματα. Τα συμπλέγματα αυτά είναι: 1. Ιόνια Νησιά ή Επτάνησα(Κερκυρα, Ιθάκη, Λευκάδα κ. α), 2.Νησιά Μυρτώου( Κύθηρα-Αντικύθηρα), 3. Βόρειες Σποράδες (Σκόπελος, Σκύρος, Σκιαθος κ. α), 4. Εύβοια, 5. Νησιά Αιγαίου (Λεσβος, Χιος, Σάμος, Κυκλάδες, Δωδεκάνησα, νησιά Σαρωνικού, Αργολικού κ. α), 6. Κρήτη.

Κόλποι

Οι σπουδαιότεροι κόλποι είναι: Αμβρακικός, Πατραϊκός, Κορινθιακός, Κυπαρισσιακός, Μεσηνιακός, Λακωνικός, Αργολικός, Ευβοϊκός, Θερμαϊκός, Κασσάνδρας, Άγίου Όρους, Στρυμονικός, Καβάλας, Χανίων, Σούδας, Σαρωνικός, Παγασητικός κ α.

Λιμάνια

Πολλά είναι τα λιμάνια της Ελλάδας, όπου προσεγγίζουν μεγάλα και μικρά πλοία, φορτηγά και επιβατηγά. Αναγράφουμε 10 λιμάνια, τα πιο σπουδαία στη σειρά σύμφωνα με τον αριθμό των πλοίων, που προσεγγίζουν σε αυτά κάθε χρόνο: 1)Πειραιά, 2)Κέρκυρας, 3)Πάτρας, 4)Ηρακλείου, 5)Θεσσαλονίκης, 6) Ελευσίνας, 7) Σούδας, 8) Ηγουμενίτσας, 9) Σύρου, 10)Τήνου και της ΡΟΔΟΥ

Χερσόνησοι

Μεσσήνης, Λακωνική, Αργολική, Αττικής, Μαγνησίας, Χαλκιδική κ. α.

Ακρωτήρια

Άκτιο, Άραξος, Ταίναρο, Μαλέας, Σούνιο, Καφηρέας, Αρτεμίσιο, Καναστραίο, Δρέπανο, Αγίου Όρους κ.α.

Πορθμοί

Ο πορθμός του Ευρίπου στην Εύβοια, που το ελάχιστο πλάτος του είναι 40μ. Στο στενό αυτό γίνεται η παλίρροια. Κάθε 6 ώρες η μέση στάθμη ανέρχεται και κατέρχεται. Η κίνηση αυτή των νερών δημιουργεί το παλιρροϊκό ρεύμα. Ο πορθμός του Ρίου-Αντιρρίου στον Κορινθιακό και της Πρέβεζας, στην είσοδο του Αμβρακικού Κόλπου.

Διώρυγες

Η διώρυγα της Κορίνθου ( μήκος 6,3 χιλιόμετρα) και της Λευκάδας.

Έδαφος

Το έδαφος της Ελλάδας είναι ορεινό και ημιορεινό σε ποσοστό μεγαλύτερο από 3/4. Στα 131.944 τ. χλμ 100.000 περίπου είναι ορεινά και ημιορεινά. Τη χώρα διασχίζουν από άκρη σε άκρη, ψηλά ή χαμηλά βουνά, που σταυρώνονται αναμεταξύ τους και κλείνουν μικρές και όχι πολύ εύφορες πεδιάδες. Στη Δυτική Ελλάδα υπάρχει η οροσειρά της Πίνδου, που είναι συνέχεια των Δειναρικών Άλπεων. Στην Ανατολική Ελλάδα έχουμε τις διακλαδώσεις του Αίμου.
Το ψηλότερο βουνό της Ελλάδας είναι ο Όλυμπος, με ύψος 2.917 μ. Κατά την μυθολογία, στις κορυφές του είχαν τα παλάτια τους οι δώδεκα θεοί των αρχαίων Ελλήνων, με αρχηγό το νεφελοσυνάχτη Δία. Αναγράφουμε τα πιο ψηλά βουνά της Ελλάδας στη σειρά κατά το ύψος τους. 1. Όλυμπος (2.917 μ.) 2.Σμόλικας (2.637μ.) 3.Βόρας (2.524 μ.) 4.Γράμμος (2.520 μ.) 5.Γκιώνα (2.510 μ.) 6.Τύμφη (2.497μ.) 7.Αθαμανικά (2.469 μ.) 8.Παρνασσός (2.497μ.) 9. Ψηλορείτης (2.456 μ.) 10.Λευκά Όρη (2.452 μ.).

Πεδιάδες

Ανάμεσα στα βουνά σχηματίζονται αρκετές πεδιάδες, κοιλάδες και οροπέδια. Κάπως πιο εκτεταμένες είναι οι πεδιάδες της Θεσσαλίας, της Θεσσαλονίκης, της Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης. Ωστόσο, σχετικά εύφορες είναι και άλλες μικρότερες πεδιάδες, όπως της Άρτας, του Αγρινίου, της Βοιωτίας, του Άργους και άλλες μικρότερες.

Ποταμοί

Η χώρα μας έχει ξερό κλίμα, γιατί δεν έχει άφθονες βροχές. Για αυτό και τα νερά δεν είναι πολλά. Έτσι, δεν σχηματίζονται μεγάλοι ποταμοί, που να είναι και ταυτόχρονα και πλωτοί. Ο πιο μεγάλος ποταμός είναι ο Έβρος στα σύνορα Ελλάδας και Τουρκίας. Πηγάζει από τη Βουλγαρία και χύνει τα νερά του στο Θρακικό Πέλαγος. Έχει μήκος στο ελληνικό έδαφος 204 χλμ. και είναι πλωτός από μικρά πλοιάρια. Κοινούς ποταμούς με τη Βουλγαρία έχουμε τον Στρυμόνα και τον Νέστο και με την Γιουγκοσλαβία τον Αξιό. Χύνονται όλοι στο Αιγαίο Πέλαγος. Αναγράφουμε τους πιο μεγάλους ποταμούς στη σειρά: Αλιάκμονας, Αχελώος, Πηνειός (Θεσσαλίας), Θύαμης, Αλφειός, Άραχθος, Ενιπέας, Ευρώτας, κ.ά.

Λίμνες

Υπάρχουν πολλές λίμνες στην Ελλάδα. Οι πιο πολλές βρίσκονται στις βόρειες περιοχές της χώρας και δεν έχουν μεγάλο βάθος. Αναγράφουμε μερικές και δίπλα τους την έκταση σε τετραγωνικά χιλιόμετρα:


Τριχωνίδα 97 τ. χλμ.
Βόλβη 76 τ. χλμ.
Βεγορίτιδα 72 τ. χλμ.
Βιστωνίδα 46 τ. χλμ.
Πρέσπα Μικρή 43 τ. χλμ.
Πρέσπα Μεγάλη 38 τ. χλμ.
Καστοριάς 29 τ. χλμ.
Υλίκη 23 τ. χλμ.
Παμβώτιδα 19 τ. χλμ.