ΤΕΛΕΝΔΟΣ - ΔΩΔΕΚΑΝΗΣΑ - ΕΛΛΑΔΑ

Η Τέλενδος είναι νησί του νότιου Αιγαίου και ένα από τα Δωδεκάνησα. Βρίσκεται πολύ κοντά στην Κάλυμνο και πιο συγκεκριμένα στα δυτικά της. Έχει έκταση 5 τετραγωνικά χιλιόμετρα. Ο πληθυσμός της είναι 54 κάτοικοι (απογραφή 2001).Το νησί αποτελεί αναπόσπαστο κομμάτι της Καλύμνου με την οποία υπάρχει συχνότατη σύνδεση με μικρά πλοιάρια "ταξί". Η "Χώρα" της Τελένδου βρίσκεται ακριβώς απέναντι από το χωριό Μυρτιές της Καλύμνου. Η βασική ενασχόληση των κατοίκων της είναι η αλιεία.

Είναι ένα από τα μέρη όπου μπορεί κάποιος να αγγίξει τη νιρβάνα της απόλυτης χαλάρωσης μακριά από τους τύπους και τα «πρέπει». Στα ατού του νησιού είναι οι κάτοικοι που είναι ευγενικοί και φιλικότατοι. Μάλιστα, τώρα τον Ιούλιο γίνεται ένα διήμερο Πολιτιστικό φεστιβάλ με συναυλία, εκθέσεις ζωγραφικής και φωτογραφίας και μοντέρνους και παραδοσιακούς χορούς.

Υπάρχουν πολλές παραλίες στο νησί, που σχεδόν όλες είναι προσβάσιμες από ξηρά, κάποιες έπειτα από «σκληρή» πεζοπορία. Ομως σε απόσταση 5 - 10 λεπτών με τα πόδια υπάρχουν παραλίες και γωνιές όπου ο ήλιος μπορεί να σας μαυρίσει παντού.

Ανάμεσα στον 5ο και τον 7ο αι. μ.Χ., η Τέλενδος θεωρείται σημαντικό χριστιανικό κέντρο δίπλα στην Κάλυμνο. Σήμερα υπάρχουν ερείπια από πέντε παλαιοχριστιανικές βασιλικές, μέσα και κυρίως στις παρυφές του οικισμού.

Στη βόρεια πλευρά του οικισμού και κοντά στην παραλία σώζεται ο ναός του Αγίου Βασιλείου, τρίκλιτη βασιλική με νάρθηκα, εξωνάρθηκα και αψίδα πολυγωνική εξωτερικά και ημικυκλική εσωτερικά στην ανατολική πλευρά του κεντρικού κλίτους. Τα πλάγια κλίτη χωρίζονταν με μαρμάρινες κιονοστοιχίες που στήριζαν δίριχτη ξύλινη στέγη. Το δάπεδο ήταν διακοσμημένο με ψηφιδωτά. Διακρίνονται τρεις οικοδομικές φάσεις: 5ος, 6ος και 11ος - 12ος αι. Πολύ κοντά στη βασιλική υπάρχουν τα κατάλοιπα παλαιοχριστιανικού λουτρώνα με δύο οικοδομικές φάσεις.

Σε μικρή απόσταση από τον Αγιο Βασίλειο σώζεται η παλαιοχριστιανική βασιλική της Κοιμήσεως της Θεοτόκου, τρίκλιτη με τρεις ημικυκλικές αψίδες στα ανατολικά, νάρθηκα και αίθριο στα δυτικά. Στα νότια βρίσκεται ένα μικρό πρόσκτισμα που χρησιμοποιείται σήμερα ως κοιμητηριακή εκκλησία με την ονομασία Πέρα Παναγιά.

Νοτιοδυτικά της Πέρα Παναγιάς και σε απόσταση μερικών εκατοντάδων μέτρων εκτείνεται η παλαιοχριστιανική νεκρόπολη στη θέση «Θολάρια». Διατηρούνται εννέα ταφικά οικοδομήματα σε μορφή υπέργειων θολωτών κτισμάτων με προσανατολισμό Α-Δ και με άνοιγμα εισόδου κατά κανόνα στην ανατολική πλευρά. Στο δάπεδό τους υπάρχουν χτιστοί τάφοι ορθογώνιου σχήματος. Νοτιοδυτικά της νεκρόπολης, στον όρμο «Πνιγμένος», υπάρχει επίμηκες αψιδωτό οικοδόμημα με νάρθηκα, το οποίο χρησιμοποιούνταν ως κοιμητηριακός ναός.

Δυτικά του οικισμού και στη θέση «Χόχλακας» υπάρχει η παλαιοχριστιανική βασιλική της Αγίας Τριάδας, τρίκλιτη με τρεις ημικυκλικές αψίδες στα ανατολικά, νάρθηκα στα δυτικά και δύο προσκτίσματα κατά μήκος των πλάγιων κλιτών.

ΔΙΑΜΟΝΗ


• Ξενοδοχείο Πόρτο (τηλ.: 22430-47.401): Το δίκλινο από 39 ευρώ μετά πρωινού.
• George's (τηλ.: 6976625697): Ενοικιαζόμενα δωμάτια ύπερθεν εστιατορίου. • Ζορμπάς (τηλ.: 22430-48.660): Ενοικιαζόμενα δωμάτια ύπερθεν εστιατορίου. • Olympitis Studios (τηλ.: 6974910832): Πολυτελή και πλήρως εξοπλισμένα στούντιο. • On The Rocks (τηλ.: 22430-48.260): Ενοικιαζόμενα δωμάτια μετ' εστιατορίου-μπαρ. • Rita (τηλ.: 22430-47.914): Ενοικιαζόμενα δωμάτια ύπερθεν καφέ-ρεστωράν. Το δίκλινο 30 ευρώ.
• Sea View Studios (τηλ.: 22430-47.264): Πλήρως εξοπλισμένα στούντιο.

ΙΣΤΟΡΙΑ


«Η ονομασία της Τελένδου υποδηλώνει περιοχή (-ινδος) στο άκρο μακράς λωρίδας γης (-τελ-): Αυτή είναι και η πραγματική της μορφή. Κατά την άποψη του Στυλιανού Εμμ. Λυκούδη, η Τέλενδος είναι η αρχαία «Κέλερις». Η ονομασία Τέλενδος θεωρείται προελληνικής προέλευσης από τους νεότερους ερευνητές.
Στους χάρτες των περιηγητών και γεωγράφων του Υστερου Μεσαίωνα άλλοτε δηλώνεται το όνομα Agalia ή Klarus, άλλοτε δεν μνημονεύεται το όνομά της και ενίοτε δεν σχεδιάζεται. Στη Χάρτα του Ρήγα Φεραίου αναφέρεται «Κλάρος». Περί το έτος 1420 μ.Χ. φιλοξενείται στη Ρόδο από τους Ιωαννίτες ιππότες ο Φλωρεντινός μοναχός και λόγιος Christoforo Buondelmonti για να χαρτογραφήσει τα νησιά του νοτιοανατολικού Αιγαίου. Αναφέρεται στη νήσο με το όνομα Τέλενδος, τη χαρακτηρίζει ακατοίκητη, προσθέτει ότι εκεί ζουν κατσίκες και πρόβατα και περιγράφει τα ιστορικά της μνημεία.
Σε χειρόγραφο ελληνικό πορτολάνο των αρχών του 16ου αιώνα αναφέρεται ότι απέναντι από το παλαιόκαστρο της Γοργόνας (το σημερινό Καστέλλι), στη δυτική πλευρά της Καλύμνου, βρίσκεται ένα ψηλό νησί που το λένε Τέλενδος.
Η ιστορία της Τελένδου είναι αλληλένδετη με εκείνη της Καλύμνου. Οι έρευνες που έχουν γίνει στο νησί ήταν περιορισμένες και κινήθηκαν στο επίπεδο των σωστικών ανασκαφών. Σύμφωνα με αυτές, ο χώρος όπου υπάρχει σήμερα ο οικισμός κατοικήθηκε την Υστερη Ελληνιστική Περίοδο, επεκτάθηκε τη Ρωμαϊκή Περίοδο και έφτασε στο απόγειό του τα Παλαιοχριστιανικά Χρόνια.

Τα κατάλοιπα θεάτρου είναι το πιο σημαντικό από τα λίγα προχριστιανικά μνημεία.
Ανάμεσα στον 5ο και τον 7ο αι. μ.Χ., η Τέλενδος θεωρείται σημαντικό χριστιανικό κέντρο δίπλα στην Κάλυμνο. Σήμερα υπάρχουν ερείπια από πέντε παλαιοχριστιανικές βασιλικές, μέσα και κυρίως στις παρυφές του οικισμού.